Logo

Kaplica św. Kazimierza – wczesnobarokowa kaplica w katedrze wileńskiej, powstała w latach 1623-1636 według projektu Matteo Castelli (po 1632 ukończona przez Constantina Tencallę). Poświęcona jest świętemu Kazimierzowi (1458-1484), którego relikwie złożone są w tej kaplicy. Założona przez Zygmunta III Wazę i Władysława IV kaplica należy do najbardziej znanych zabytków Wilna. Jej założenie wzorowane jest na Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu (jest jednak dwukrotnie większa). Kiedyś była połączona z Zamkiem Dolnym i rodzina królewska mogła przychodzić tu bezpośrednio z swej rezydencji.

Ma formę kwadratu, nakrytego kopuł. Do budowy wykorzystano drogie materiały budowlane: piaskowiec, który sprowadzono ze Szwecji, oraz marmur z Karpat. Włoscy artyści wyłożyli kaplicę czarnym, białym i różowym marmurem, ozdobili stiukowymi płaskorzeźbami. Pochylone i łamane linie, girlandy owoców oraz ziół, liczne freski – to tylko niektóre z elementów wystroju. Srebrny ołtarz kaplicy został zrabowany przez wojska rosyjskie w 1655. W ołtarzu umieszczony jest obraz patrona kaplicy. Święty ma na tym obrazie 3 ręce. Według znanej legendy wyjaśniającej ten fakt, malarz próbował zmienić nieco kompozycję wizerunku, zamalowując jedną rękę i malując ją w innym miejscu, lecz zamalowywana kończyna wciąż pozostawała widoczna.

Całość kaplicy zdobią freski Michelangela Palloniego. Jej wystrój dopełniają srebrzone figury Władysława Jagiełły, Kazimierza Jagiellończyka, Jana Olbrachta, Aleksandra Jagiellończyka, Zygmunta I Starego, Zygmunta II Augusta i św. Kazimierza. Na elewacji kaplicy od strony placu Katedralnego znajduje się tablica erekcyjna z herbem Rzeczypospolitej Obojga Narodów z 1636 roku (po 1945 roku z orła znajdującego się na godle usunięto koronę).

Kaplicę wielokrotnie odnawiano i restaurowano. W 1931 roku pod kaplicą królewską zostały odnalezione urny z sercem i wnętrznościami Władysława IV. W roku 1953 władza radziecka przekształciła katedrę początkowo w magazyn, a później w salę koncertową i galerię obrazów. Przez dłuższy czas (od 1953 roku) srebrny sarkofag z relikwiami św. Kazimierza znajdował się w kościele p.p św. Piotra i Pawła. Dopiero 4 marca 1989 roku szczątki św. Kazimierza powróciły z powrotem do kaplicy katedralnej.

 

Św. Kazimierz - królewicz, syn Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki, od 1481 namiestnik królewski w Koronie Królestwa Polskiego; święty Kościoła katolickiego (1602), patron Litwy i szczególy patron młodzieży litewskiej.

Kazimierz Jagiellończyk urodził się w Krakowie, na Zamku Królewskim na Wawelu, jako trzecie dziecko i drugi syn Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki. Jego wychowawcą, jak i pozostałych braci, był Jan Długosz. Święty Kazimierz przedstawiany jest w stroju książęcym z mitrą na głowie i lilią w dłoni lub jako klęczący przed drzwiami zamkniętej katedry. Atrybutami świętego są dwie skrzyżowane buławy, herb Jagiellonów, Matka Boska Ostrobramska oraz szarfa z tytułem hymnu znalezionego w trumnie. Jego święto liturgiczne przypada w rocznicę śmierci – 4 marca.

Szczerze umiłowaną przez Kazimierza cnotą była cnota czystości dziewiczej. Otaczał opieką ubogich i chorych. Oni zawsze mieli do niego wolny dostęp. Wstawiał się za nimi do króla i bronił skrzywdzonych. Dla poratowania zdrowia (chorował na gruźlicę) został wezwany przez ojca do Wilna w nadziei, że uzdrowi go tamtejszy klimat. Niestety, gasł z dnia na dzień. W zupełnej przytomności, otoczony modlącym się duchowieństwem, zmarł w wieku 26 lat.

Kiedy w 1602 r. z okazji kanonizacji otwarto grób Kazimierza, jego ciało znaleziono nienaruszone mimo bardzo dużej wilgotności grobowca. Przy głowie Kazimierza zachował się tekst hymnu ku czci Maryi Omni die dic Mariæ (Dnia każdego sław Maryję), którego autorstwo przypisuje się św. Bernardowi (+ 1153). Wydaje się prawdopodobne, że Kazimierz złożył ślub dozgonnej czystości. Miał też odrzucić proponowane mu zaszczytne małżeństwo z córką cesarza niemieckiego, Fryderyka III. Uroczystości kanonizacyjne odbyły się w 1604 r. w katedrze wileńskiej. W 1636 r. przeniesiono uroczyście relikwie Kazimierza do nowej kaplicy, ufundowanej przez Zygmunta III i Władysława IV.

 

Nuorodos: http://poznajwilno.pl/miasto/zabytki/kategoria-koscioly/kaplica-sw-kazimierza/;

https://pl.wikipedia.org/wiki/Kaplica_%C5%9Bw._Kazimierza_w_katedrze_wile%C5%84skiej

https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99ty_Kazimierz

http://brewiarz.pl/czytelnia/swieci/03-04a.php3

 

php